Cieszyny dwa

Cieszyny dwa…

Renata Putzlacher-Buchtova i Jaromir Nohavica, gdy mówią o Cieszynie (jednym i drugim) brzmią nostalgicznie i w jakimś sensie zdradzają rozczarowanie miastami, jakimi są dzisiaj.

Cieszyn był miastem magicznym, ale dzisiaj, jest „ (…) trudniej (…)”, przyznaje Renata Putzlacher, pytana o swój stosunek do miasta (Rozmowy o Śląsku Cieszyńskim, red. A. Drobik, Ustroń 2014).

O tej części Śląska, Nohavica powiedział, że „(…) Bóg jest wysoko, a Warszawa i Praga daleko (…)”.

To brzmi jak typowo śląskie poczucie wyobcowania i zdania się (w swojej śląskości) na siebie samego…  Śląskie poczucie opuszczenia i zapomnienia, też tutaj i takie podobne?

No, ale może dzięki temu Cieszyn jest wciąż bliżej swojej górnośląskości niż chcieliby tego jego współcześni mieszkańcy?  Inna topografia miejsca (ta przestrzenna i stylowa przede wszystkim), lokuje go bliżej Wiednia i Pragi, niż Warszawy, czy Krakowa. Nowoczesność okresu międzywojnia, w ciekawy sposób łączy Cieszyn(y) z Katowicami i Górnym Śląskiem spod znaku moderny Bryły i Schayera. W czeskiej części miasta, nader często potykamy się o czeski kubizm… początku minionego wieku.

Arką Noego w pejzażu obu miast jest kawiarnia „Avion”, miejsce które powróciło… z niebytu materii i pamięci ludzi.

Symboliczne w tak wielu warstwach znaczeń i odniesień. Trwania i przemijania: materii (budynek ukończony w 1933 roku, rozebrano w 1943 roku) i ludzi… (Rosalia Wiesnerowa, śląska Żydówka, właścicielka kawiarni, wywieziona do Auchwitz-Birkenau, zginęła tam w 1942 roku).

Modernistyczna estetyka architektury „Avionu” (projektu słowackiego architekta Michala Maximiliána Scheera), doskonale wpisywała się w projektowanie architektoniczne i użytkowe lat trzydziestych 20. wieku.

Ponowoczesna wersja architektury „Avionu” sprawdza się też dzisiaj. Wizyta w Czeskim Cieszynie mogłaby się właściwie zakończyć dokładnie w tym punkcie, w tej części miasta. Spacer „w głąb” ulicy Głównej i tego fragmentu Cieszyna (Czeskiego) może tylko nabawić nas kaca…  Dosłownie i w przenośni…

A w „Avionie” napijecie się gorącej czekolady, zjecie korzenny tort. Życie natychmiast nabierze zupełnie innego wymiaru… Da ułudę tego, że nic (z tego z co dobre) nie przeminęło. Czy to nie cudowna uczucie (za jedyne 47 czeskich koron?)

Cieszyny. Dwa miasta?

Wspomnienie tego co było i ambiwalentna kondycja współczesnego Śląska, który się zmienia. I Europy Środkowej, której już nie ma… Na pewno.

Oznaczenia.

Arka pamięci

Spotkanie / Rozmowa/ "Avion" (Czeski Cieszyn)

Wiadomości, plotki (Avion)

Noiva /Pamięci Rosali Wiesner

Spacer / Nad Olzą (Czeski Cieszyn)

I tylko kota brak na dachu... bym poczuł się jak w domu (Czeski Cieszyn)

Widok metropolitalny (Czeski Cieszyn) B&B(Czeski Cieszyn)

Złamanie (Cieszyn)

Tajemnica (Cieszyn)

Piękno konstrukcji żeliwa. Eisenkunstguss... Tak bardzo śląskie (Cieszyn)

Modlitwa za Cieszn(y). (Cieszyn)

 

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *